Veðurorð

Samnevni fyri tað, sum dettur úr luftini: regn, kava og hegling, loysningur, úrgonga, avfall og mjørka; nú hevði hann loyst avfallið, t.e., at farið var at regna ella kava.

Stórur áarvøkstur í nógvum regni, vatnføri. Sera nógv regn, grimdarregn, áarstoytingur, grovregn, bermiligregn, áarføri í regni.

Áarføri.

Spjødd skýggj á luftini, ádrigið og dragregn; sí draga á luftina (Sprotin).

Áarføri, grimdarregn, oysregn.

Kavi sum blot er komið í, krapi (Suð.)

Broddatjúkn

Tjúkn, ið kemur, tá ið fullbroddað er, tá ið rákið er harðast, broddælingur, broddaæl. 

Broddaæl

Eitt æl í degninginum – t.e. í lýsingini, móts. skýmingaræl, so setti hann degningsælið inn úr havinum.

Fínt regn, sirm (gl.)

Fínt tám, doðin liggur á landi; sólin slapp ikki framat fyri doðanum; ein sovorðin doði á luftini (grómut). Fínir døggdropar t.d. á klæðum, doðin lá á kotinum.

Tjúkt driv.

Kavi, sum legst í stórar fannir.

Grimdarregn, grindaregn

Mjørki í fjøllunum.

Kavi sum liggur í fonnum.

Mjørki á fjøllum, toppamjørki

Kavi, sum kemur niður í stórum flykrum (í stilli), flyksingur (1), hann tjúknaði og kom við flykrukava; hann var komin á við flykrukava.

Sera grovt æl, eitt flóðaræl kom, og alt blotnaði upp.

Skýflóki, sum hevur rivið seg leysan úr skýbólki.

Nógv regn, áarføri

Nógv regn, tað regnar av grimd. Áarføri

Grovt æl, grimdaræl

Grovt æl, grimdarskúrur

Grimdarregn

Æl við heglingi

Ælingur við heglingi

Fínur kavi, sum fýkur inn ígjøgnum rivur í húsi og hjøllum - er sum dust og kann treingja inn í hvørja rivu. Tá ið hesin so fíni kavin bráðnar, kann lætt gerast hýggiskotið, har sum kavadustið er sloppið at.

Eisini kallaður rokkavi, murrukavi og murukavi.

Ættirnar millum útnyrðing og landnyrðing. Onkrastaðni er markið sett við eystan og vestan. 

Kavi, sum liggur leingi og harðnar.

Einstøk flykra av kava, snjóflykra, kavaflykrurnar vóru vorðnar til hegling.

Æl við grovum kavaavfalli, sum skjótt hæsar av aftur

Ælingur við grovum kavaavfalli, sum hæsar av og byrjar skjótt aftur, ódnarveður við stormi og kavaælingi

Avfall, ið fellur til jarðar í hvítum krystallaðum kornum, tá ið tað er kalt, blaka kava, blaka kavabløk; hann leggur kava nógvur kavi legst niður; hann mylur kavan niður , hann beykar kavan niður, smáar og ótættar flykrur detta niður av møkum; djúpur kavi nógvur kavi; kavi var; í kava søkir seyðurin til snjóstøðurnar; vit hava ongar stórar kavar havt í ár - t.e. ongan stórkava.

Landnyrðingur er ein hálvætt og ein av høgættunum. Tá ið ættin er landnyrðingur, kemur vindurin av landnyrðingi (og fer í útsynning).

Landsynningur er ein hálvætt og ein av lágættunum. Tá ið ættin er landsynningur, kemur vindurin av landsynningi (og fer í útnyrðing).

Ælingur við grovum kavaavfalli, sum hæsar av og byrjar skjótt aftur, ódnarveður við stormi og kavaælingi

Regn í lýveðri

Æl í lýsingini, degningsæl, móts. skýmingaræl

Æl sum mennir upp undir ættina sum er, æl sum ikki verður til óterra, hatta er eitt menningaræl, hatta er ikki at rokna við.

Æl í mjørka, tá kom eitt mjørkaæl

Fínur, turrur kavi sum rýkur, rokkavi, hýggjukavi, murukavi

Murrukavi

Skýggj líkt netju á seyði.

Norðan er ein heilætt og ein av høvuðsættunum. Tá ið ættin er norðan, kemur vindurin av norði (og fer í sunnan).

Sera nógv regn, sturtningur, grimdarregn, glopraregn, áarføri, í oysregni og stormi

Ógvisligt regn, glopraregn, í fjøruti samdøgur helt ódnarregnið við.

Felagsheiti fyri norðlýsi og suðurlýsi.

Væta, ið fellur til jarðar í dropum, drav, omanvatn, loysa við regni el. loysa regnið, fara at regna av grimd; hann loysti við regni; hann loysti regnið, tá ið flóðin kom; regnið díkti á vindeygað; blásti tú regn í hoyna, so vart tú ikki keisarans vinur (í látipípu); mýrisnípan letur fyri regni (boðar frá avfalli); sms. t.d. driv-, døglings-, glopra-, grimdar-, grinda-, gull-, lý-, mjørka-, oys-, ódnar-, sam-, vár-

Grómur fyri regni, regngrómurnar standa á luftini

Bygd, har ofta regnar

Sum tað er so regnligt, hann hóttir við regni, regn er væntandi; luftin er so regnlig; hann sær mær so regnligur út

Regnskadda, inni á landi hevur regnskøddan krøkt seg tvørtur um fjøllini og heingir síðkar niður í dalbotnarnar

Ælingur við regni

Hvítur rundur skýbøkil, ið boðar frá rennikava

Skýggj ella skýbólkur, ið boðar frá rennikava

Æl við rennikava

Vátur kavi (helst bleytari enn vátakavi), (fólktr.) tá ið kúgv stendur og sleikir, veit hon rennikava í

Ælingur við rennikava, nú rann alt saman aftur í rennikavaælingi

Fínur, turrur kavi sum rýkur, murrukavi, jarðrok

Kavi við skara á, skarakavin brakaði

Æl við skarningi – t.e. hvítt fínt kavarok (millum hegling og kava), skarningur smellur honum í fjaðrarnar

Grovt, frekt æl

Kavi sum loypur, (lítið) skalvalop

Æl í skýmingini, móts. degningsæl, lýsingaræl

Kavi.,ið liggur stutt, móts. stórkavi, vóru fáir og smáir blettir í miltinum, kom eingin stórkavi, men bert nakrir smákavar

Snjógvur (kvæðamál)

(í skaldskapi) Kavafok, snjórok

(í skaldskapi) Kavafonn

kavaflykra, hin hvíti vetur byrjaði við dansandi snjóflykrum

Kavi - mest brúkt í kvæðamáli, um droyrin drýpur á snjó; (stb.) í snjógv tá ið kavi er; seyðurin stóð har í snjógv (hann krokaði)

Tað at nógvur kavi legst, nógvur kavi ið legst

(í skaldskapi) Kavarok, hann virdi ei snjórok og vindar , rokkavi, jarðrok, eftir sjórok kemur snjórok

Skalvalop, skriðsnjógvur

Pláss í haganum, har seyður søkir sær lívd í kavaveðri, støða, ból (í fluttari merking) skjól, skýli, gott er at hava snjóstøðu har 

Nógv kavaavfall, nógvur kavi, ið liggur leingi, móts. smákavi, stórkavi legst

Stórkavi, allir stórsnjógvar skulu vera av á halvarðsøku

Sunnan er ein heilætt og ein av høvuðsættunum. Tá ið ættin er sunnan, kemur vindurin av suðuri (og fer í norðan).

Kám og mjørkakend luft, fín toka (serst. í havsbrúnni), doði, dumb, hím, hjóm, kóv, tað var eitt gul av vestri við tjúkkum támi; lætt tám hekk bláligt og fínt um teir hægstu fjallatindarnar; alt var sum eitt tám fyri eygunum á honum; (tilt.) tað kemur aftur í sama támið (sama ólagið)

Tað at luftin er tjúkk og kám (av grovum æli ella kavaæli)

Dømi: hann tók til at rópa grindaboðini út í tjúknina; teir viltust í tjúkninum

Grovt æl í toruveðri

Samnevni fyri avfall og loysning

Útnyrðingur er ein hálvætt og ein av høgættunum. Tá ið ættin er útnyrðingur, kemur vindurin av útnyrðingi (og fer í landsynning).

Útsynningur er ein hálvætt og ein av lágættunum. Tá ið ættin er útsynningur, kemur vindurin av útsynningi (og fer í landnyrðing).

Regn um várið (bíbl.)

Ælingur, tá ið streymurin vendir

Vestan er ein heilætt og ein av høvuðsættunum. Tá ið ættin er vestan, kemur vindurin av vestri (og fer í eystan).

Avfall sum stendur stutt, skúrur, frekt æl; grumt æl; ringt æl; hann setur eitt æl ella grundar fyri einum æli, hann dregur á luftina (fyri æli);* hann setti eitt æl fyri norðan*; hava mangt ælið køvt (havt manga ringa útiferð); betri er kalt æl á vári enn einki (kavaæl); fara ælanna millum (so stutt at fara til gongu); sms. t.d. brodda-, degnings-, flóðar-, grimdar-, heglings-, kava(roks)-, lýsingar-, menningar-, mjørka-, rennikava-, skarnings-, skýmingar-, toru-

Við ongum ælum, íslit, nú er ælaleyst eina løtu; er tað ælaleyst í kvøld?

Ein, ið boðar frá æli, hann sær so ælaligur út

Luft við ælingi

Lítið æl

Íslit millum æl, tað er ælaslit nú

Ælaslit

Veður við ælingi, ringt ælaveður

Lítið tunt æl, ældráttur

Ældrag

Ældrag

Ælingur, grov æling stóð í honum

Æl, grovur ælingur; ælingur sæst í havsbrúnni; í dag verður eingin terri, ælingarnir ganga longu; so makaði hann aftur millum ælingarnar; hann etur ælingin aftur í seg (um æl ið dettur burtur, t.d. í hoyna)

Lítið æl, ælmusk

Lítið æl, driv, ældrag, hetta er bert eitt ælmusk

Ælmusk, okkurt ælnisp niðurá við hvørt

Ælaslit, ælslitini gjørdust longri, sum frá leið

Sólstavur í æli

Ælmusk

við ælum, tað er so ælut